Czerwcowy przełom
Czerwiec jest przełomowym miesiącem w świecie przyrody. Wraz z początkiem tego miesiąca kończy się ostatni etap wiosennej wędrówki, a typowy dla sezonu lęgowego gwar ptaków cichnie. Tegoroczne młode opuściły lub niebawem opuszczą gniazda i wraz z dorosłymi będą penetrować okolice miejsc, w których przyszły na świat. Niektóre z ptaków gromadzą się w duże stada, aby przejść pierzenie, inne przygotowują się natomiast do wędrówki powrotnej. Pod koniec czerwca można już zaobserwować pierwsze ptaki siewkowate, przelatujące przez Polskę w drodze na południe, a wraz z upływem kolejnych tygodni będzie ich przybywać i dołączą do nich również inne gatunki.
Wraz z końcem czerwca rozpoczął się sezon wakacyjny. Wiele osób spędza ten czas z dala od komputera, a na wieści o tym, co zaobserwowały podczas urlopu, przyjdzie zaczekać. Mimo to w AwiBazie znalazło się sporo ciekawych informacji i można powiedzieć, że typowy dla czerwca spokój w świecie ptaków, okazał się jedynie pozorny.
W minionym miesiącu użytkownicy AwiBazy odnotowali niemal 5500 obserwacji, które dotyczyły 206 gatunków ptaków. Niektóre z nich pojawiły się w AwiBazie po raz pierwszy. W pierwszej dziesiątce najczęściej obserwowanych gatunków nastąpiły niewielkie zmiany, choć nadal najbardziej popularnymi są te, które najczęściej pojawiają się wśród ludzkich osiedli. Czerwcowe wyniki prezentuje poniższa tabela:
| Nazwa zwyczajowa | Nazwa łacińska | Liczba obserwacji |
| Dymówka |
Hirundo rustica |
139 |
| Kos |
Turdus merula |
123 |
| Szpak |
Sturnus vulgaris |
122 |
| Krzyżówka |
Anas platyrhynchos | 112 |
| Grzywacz |
Columba palumbus |
109 |
| Trznadel |
Emberiza citrinella |
107 |
| Śmieszka |
Larus ridibundus |
104 |
| Pliszka siwa |
Motacilla alba |
102 |
| Zięba |
Fringilla coelebs |
100 |
| Myszołów |
Buteo buteo |
99 |
Łabędzia nuta
Wraz z nastaniem lata, ptaki blaszkodziobe, takie jak łabędzie, gęsi i kaczki, przechodzą pierzenie i gromadzą się na akwenach, gdzie nie zagraża im niebezpieczeństwo ze strony drapieżników i niepokojenie ze strony ludzi. Miejscami, w których odnotowano największe w tym okresie stada łabędzi okazały Stawy Przeręb i Stawy Spytkowice koło Zatora w Małopolsce oraz Stawy Okręt koło Łowicza w Łódzkiem. W pierwszym z wymienionych kompleksów stawowych, w dniu 8.06 zanotowano 150, a w drugim - w dniu 22.06. - 100 łabędzi niemych. Na Stawach Okręt naliczono także 150 osobników, a obserwacja ta miała miejsce 29.06. Faktem wartym uwagi jest również stwierdzenie w dniu 3.06. pary łabędzi krzykliwych wodzących 2 pisklęta na Stawach Stawinoga w powiecie pułtuskim na Mazowszu.
Kacze opowieści
15.06. w rez. Beka nad Zatoką Pucką zaobserwowano 2 samce kazarki rdzawej, a oprócz nich, w tym samym miejscu stwierdzono parę oharów z 9 pisklętami. Tego samego dnia para oharów wodząca 7 młodych widziana była również nad Wiśle w Kępie Kamińskiej koło Płocka na Mazowszu. Pojedynczy ohar obserwowany był także 8.06. na Stawach Przeręb. Do ciekawostek zaliczyć należy kolejny w tym roku lęg mandarynki odnotowany w Parku Łazienkowskim w Warszawie - 11.06. widziano tam samicę z 7 pisklętami, a oprócz nich tam naliczono 11 samców. W minionym miesiącu do nielicznych należały za to obserwacje świstuna i rożeńca. W AwiBazie odnotowano 4 czerwcowe obserwacje pierwszego i zaledwie 1 drugiego z wymienionych gatunków. Omawiając pozostałe ptaki z rzędu blaszkodziobych, warto wspomnieć o hełmiatce obserwowanej 29.06. Stawach Bugaj pod Zatorem oraz podgorzałce widzianej 22.06. na położonych nieopodal Stawach Spytkowice.
Ofensywa czapli
Z Doliny Dolnej Soły, zlokalizowanej w okolicach Oświęcimia, pochodzi informacja o stwierdzeniu co najmniej 200 ślepowronów (dorosłych wraz z pisklętami) w kolonii lęgowej tego gatunku. Jednym z rzadkich przedstawicieli rodziny czaplowatych odnotowanych w czerwcu była również czapla nadobna, widziana 29.06. na Stawach Spytkowice. Ponadto w ubiegłym miesiącu dokonano 17 obserwacji czapli białych, choć część z nich dotyczy prawdopodobnie tych samych ptaków. Największa koncentracja, licząca 30 osobników, odnotowana została 8.06. na Stawach Przeręb. 22.06. na pobliskich Stawach Spytkowice widziano 15 ptaków tego gatunku, a ponadto 10 osobników stwierdzono 29.06. na Zbiorniku Siemianówka na Północnym Podlasiu. Po kilka czapli białych widywanych było również w Kuligowie w powiecie wołomińskim na Mazowszu, na Jeziorze Rakutowskim koło Włocławka, nad Średzką Strugą koło Środy Wielkopolskiej, na stawach w Jaktorowie koło Grodziska Mazowieckiego, na Zbiorniku Turawskim na Opolszczyźnie, w Dolinie Noteci koło Nakła nad Notecią oraz w Dolinie Biebrzy.
Rzadki gość
Jednym z najrzadszych gatunków obserwowanych w ubiegłym miesiącu był niewątpliwie kurhannik. Pojedynczego niedojrzałego osobnika tego gatunku widziano 26.06. na Bagnie Wizna w pobliżu Grądów-Woniecko na Podlasiu. Od kilku kurhanniki pojawiają się w Polsce dość regularnie i w coraz większej liczbie, więc być może w ciągu następnych kilku miesięcy odnotowane zostaną ich kolejne stwierdzenia w naszym kraju.
Przyczajone siewkowce
Od połowy czerwca można było dostrzec pierwsze oznaki "jesiennej" wędrówki siewkowców. Część z nich zaczęła gromadzić się w stada, które niedługo zaczną przemieszczać się na południe. Jedną z pierwszych tego typu koncentracji czajek, liczącą 300 osobników, stwierdzono 14.06. w ostoi Nadnoteckie Łęgi w Wielkopolsce. Do ciekawszych obserwacji odnotowanych w tym okresie należało również stwierdzenie stada 70 krwawodziobów w dniu 14.06. nad Jeziorem Rakutowskim, gdzie ponadto przebywała para płatkonogów szydłodziobych. Z kolei 3.06. na Zbiorniku Turawskim widziany był pojedynczy brodziec pławny.
Cytrynowe i zielonawe
Spośród obserwacji ptaków wróblowych, odnotowanych w ubiegłym miesiącu, na szczególną uwagę zasługują dość liczne obserwacje pliszek cytrynowych oraz dwa stwierdzenia wójcików. Na początku miesiąca "cytrynki" obserwowano nawet na południu kraju - 2.06. na Zbiorniku Nyskim (1 ptak) i 5.06. na Zbiornik Turawskim (2 osobniki) oraz w miejscach, gdzie są one obecnie dość rozpowszechnione: w Mścichach w Dolinie Biebrzy (2 ptaki 14.06.), w rez. Beka oraz na Zbiorniku Siemianówka (29.06.). Śpiewające samce wójcika odnotowano z kolei 21.06. w Dolinie Kościeliskiej w Tatrach oraz 26.06. w Goniądzu nad Biebrzą.
Ofensywa czapli
Z Doliny Dolnej Soły, zlokalizowanej w okolicach Oświęcimia, pochodzi informacja o stwierdzeniu co najmniej 200 ślepowronów (dorosłych wraz z pisklętami) w kolonii lęgowej tego gatunku. Jednym z rzadkich przedstawicieli rodziny czaplowatych odnotowanych w czerwcu była również czapla nadobna, widziana 29.06. na Stawach Spytkowice. Ponadto w ubiegłym miesiącu dokonano 17 obserwacji czapli białych, choć część z nich dotyczy prawdopodobnie tych samych ptaków. Największa koncentracja, licząca 30 osobników, odnotowana została 8.06. na Stawach Przeręb. 22.06. na pobliskich Stawach Spytkowice widziano 15 ptaków tego gatunku, a ponadto 10 osobników stwierdzono 29.06. na Zbiorniku Siemianówka na Północnym Podlasiu. Po kilka czapli białych widywanych było również w Kuligowie w powiecie wołomińskim na Mazowszu, na Jeziorze Rakutowskim koło Włocławka, nad Średzką Strugą koło Środy Wielkopolskiej, na stawach w Jaktorowie koło Grodziska Mazowieckiego, na Zbiorniku Turawskim na Opolszczyźnie, w Dolinie Noteci koło Nakła nad Notecią oraz w Dolinie Biebrzy.
Rzadki gość
Jednym z najrzadszych gatunków obserwowanych w ubiegłym miesiącu był niewątpliwie kurhannik. Pojedynczego niedojrzałego osobnika tego gatunku widziano 26.06. na Bagnie Wizna w pobliżu Grądów-Woniecko na Podlasiu. Od kilku kurhanniki pojawiają się w Polsce dość regularnie i w coraz większej liczbie, więc być może w ciągu następnych kilku miesięcy odnotowane zostaną ich kolejne stwierdzenia w naszym kraju.
Przyczajone siewkowce
Od połowy czerwca można było dostrzec pierwsze oznaki "jesiennej" wędrówki siewkowców. Część z nich zaczęła gromadzić się w stada, które niedługo zaczną przemieszczać się na południe. Jedną z pierwszych tego typu koncentracji czajek, liczącą 300 osobników, stwierdzono 14.06. w ostoi Nadnoteckie Łęgi w Wielkopolsce. Do ciekawszych obserwacji odnotowanych w tym okresie należało również stwierdzenie stada 70 krwawodziobów w dniu 14.06. nad Jeziorem Rakutowskim, gdzie ponadto przebywała para płatkonogów szydłodziobych. Z kolei 3.06. na Zbiorniku Turawskim widziany był pojedynczy brodziec pławny.
Cytrynowe i zielonawe
Spośród obserwacji ptaków wróblowych, odnotowanych w ubiegłym miesiącu, na szczególną uwagę zasługują dość liczne obserwacje pliszek cytrynowych oraz dwa stwierdzenia wójcików. Na początku miesiąca "cytrynki" obserwowano nawet na południu kraju - 2.06. na Zbiorniku Nyskim (1 ptak) i 5.06. na Zbiornik Turawskim (2 osobniki) oraz w miejscach, gdzie są one obecnie dość rozpowszechnione: w Mścichach w Dolinie Biebrzy (2 ptaki 14.06.), w rez. Beka oraz na Zbiorniku Siemianówka (29.06.). Śpiewające samce wójcika odnotowano z kolei 21.06. w Dolinie Kościeliskiej w Tatrach oraz 26.06. w Goniądzu nad Biebrzą.
MR